yī xū xī, wēi hū gāo zāi! shǔ dào zhī nán, nán yú shàng qīng tiān! cán cóng jí yú fú, kāi guó hé máng rán! ěr lái sì wàn bā qiān suì, bù yǔ qín sài tōng rén yān. xī dāng tài bái yǒu niǎo dào, kě yǐ héng jué é méi diān. dì bēng shān cuī zhuàng shì sǐ, rán hòu tiān tī shí zhàn xiāng gōu lián. shàng yǒu liù lóng huí rì zhī gāo biāo, xià yǒu chōng bō nì zhé zhī huí chuān. huáng hè zhī fēi shàng bù dé guò, yuán náo yù dù chóu pān yuán. qīng ní hé pán pán, bǎi bù jiǔ zhé yíng yán luán. mén shēn lì jǐng yǎng xié xī, yǐ shǒu fǔ yīng zuò cháng tàn. wèn jūn xī yóu hé shí huán? wèi tú chán yán bù kě pān. dàn jiàn bēi niǎo hào gǔ mù, xióng fēi cí cóng rào lín jiān. yòu wén zǐ guī tí yè yuè, chóu kōng shān. shǔ dào zhī nán, nán yú shàng qīng tiān, shǐ rén tīng cǐ diāo zhū yán! lián fēng qù tiān bù yíng chǐ, kū sōng dào guà yǐ jué bì. fēi tuān pù liú zhēng xuān huī, pīng yá zhuǎn shí wàn hè léi. qí xiǎn yě rú cǐ, jiē ěr yuǎn dào zhī rén hú wéi hū lái zāi! jiàn gé zhēng róng ér cuī wéi, yī fū dāng guān, wàn fū mò kāi. suǒ shǒu huò fěi qīn, huà wéi láng yǔ chái. zhāo bì měng hǔ, xī bì cháng shé; mó yá shǔn xuè, shā rén rú má. jǐn chéng suī yún lè, bù rú zǎo huán jiā. shǔ dào zhī nán, nán yú shàng qīng tiān, cè shēn xī wàng cháng zī jiē!

噫吁嚱：惊叹词，表示惊讶。危乎：多么高啊。於：比。蚕丛、鱼凫：传说中古蜀国的两位国王。茫然：模糊不清，指时间久远。尔来：从那时以来。秦塞：秦地的关塞。太白：太白山。鸟道：只有鸟能飞过的险峻山路。横绝：横渡，跨越。峨眉巅：峨眉山顶。地崩山摧壮士死：传说秦惠王嫁五女给蜀王，蜀王派五壮士迎娶，回程中遇山崩，五壮士被压死。天梯石栈：高险的山路和栈道。六龙回日：传说太阳神驾六龙，此处形容山高，连太阳神都要回车。高标：高耸的山峰。冲波逆折：波涛冲击回旋。回川：回旋的河流。黄鹤：黄鹄，善飞的大鸟。猿猱：猿猴。攀援：抓着东西往上爬。青泥：青泥岭。盘盘：盘旋曲折。百步九折：形容山路曲折。萦岩峦：环绕着山峦。扪参历井：摸到参星，经过井星，形容山高。仰胁息：仰头屏住呼吸。抚膺：抚摸胸口。坐：因此。巉岩：险峻的山岩。号：哀鸣。子规：杜鹃鸟。凋朱颜：使红润的脸色变得憔悴。连峯：连绵的山峰。不盈尺：不满一尺。飞湍：飞奔的急流。瀑流：瀑布。喧豗：喧闹声。砯崖：水冲击岩石。转石：石头滚动。万壑雷：千山万壑发出雷鸣般的声音。嗟尔：叹息你。胡爲乎：为什么。剑阁：剑门关。峥嵘、崔嵬：高峻的样子。一夫当关，万夫莫开：一人把守，万人攻不开。所守或匪亲：守关的人如果不是亲信。匪：同“非”。化爲：变成。狼与豺：比喻凶恶的人。朝避猛虎，夕避长蛇：早晚要躲避猛虎和长蛇。磨牙吮血：磨牙吸血。锦城：成都。侧身西望：侧身向西望。长谘嗟：长声叹息。

《蜀道难》是李白浪漫主义诗风的代表作。诗人以夸张、想象和神话传说，描绘蜀道的高峻险阻，从历史、地理、自然等多角度渲染，营造出惊心动魄的氛围。诗中反复咏叹“蜀道之难，难于上青天”，情感强烈，节奏奔放。既表达对友人的担忧，也暗含对国事的忧虑。全诗气势磅礴，想象奇特，语言雄奇，展现了李白豪放不羁的个性和卓越的艺术才华。